Wat loopt er al?

Sinds de goedkeuring van het Strategisch Plan Ruimte voor Water Dendervallei worden ter uitvoering stapsgewijs projecten opgestart door de partners. Waar nodig worden er andere partners of actoren betrokken.
We geven je hier een beknopt (en niet-limitatief) overzicht van de lopende projecten. Dit wordt regelmatig aangevuld.
Naast de projecten van het Strategisch Plan lopen ook heel wat andere projecten. Ontdek ze hier.

Projecten in Geraardsbergen

Het Strategisch Plan Ruimte voor Water voorziet in Geraardsbergen in een mix van maatregelen om het overstromingsrisico te verlagen en de waterveiligheid te verhogen.

Welke projecten lopen momenteel in Geraardsbergen?  
Centrum Geraardsbergen
 

  • Geraardsbergen aan Boord:  De Provincie Oost-Vlaanderen, de Stad Geraardsbergen, De Vlaamse Waterweg en het Departement Omgeving werken samen aan een plan om het risico op overstromingen te beperken én de omgeving rond de Dender in het centrum van Geraardsbergen op te waarderen. De heraanleg van de kaaien zal Geraardsbergen een nieuwe dynamiek geven. 
  • Masterplan UNAL-site: De Provincie Oost-Vlaanderen, de stad Geraardsbergen, De Vlaamse Waterweg en het Departement Omgeving werken samen aan toekomstvisie voor de Unalsite in Geraardsbergen. Deze site, gelegen aan de zuidkant van het centrum, is het terrein van de voormalige luciferfabriek ‘Union Allumettière’ en is ongeveer 25 hectare groot. De partners vinden het belangrijk om dit bedrijventerrein opnieuw in te richten en meer ruimte te maken voor water. Om ervoor te zorgen dat alle plannen goed op elkaar aansluiten, kiezen ze voor een op maat gemaakt plan voor de Unalsite, van masterplan tot uitvoering. 
Zandbergen
  • Zandbergse Knoop: Om de kern van Zandbergen te beschermen tegen overstromingen vanuit de waterlopen, ruimte te creëren voor water in de vallei en het watersysteem te optimaliseren, wordt een proactief aankoopbeleid gevoerd (zie overkoepelende projecten) en zullen door de Vlaamse Waterweg dijken aangelegd worden ter hoogte van de Jan De Coomanstraat en het Zandbergenplein. Hiervoor moeten een aantal percelen een andere bestemming krijgen. Dat gebeurt via een Gewestelijke Ruimtelijke Uitvoeringsplan of GRUP, opgemaakt door Departement Omgeving. In dit GRUP ‘Dwars lint Jan de Coomanstraat/Zandbergen’ zullen de nodige percelen een andere bestemming krijgen, om zo Zandbergen te beschermen tegen overstromingen vanuit de Molenbeek en de Dender, en ruimte voor waterberging te creëren in de vallei. 
  • Langs de Molenbeek, die in Zandbergen uitmondt in de Dender, staan ook belangrijke ingrepen op til. De waterloop wordt er door de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) 5 kilometer langer gemaakt en nieuwe meanders zullen er water letterlijk meer ruimte geven. Er komen ook beschermingsdijken en een nieuwe koker onder de spoorweg.  De ingrepen zorgen voor de nodige overstromingsbescherming van woningen in Zandbergen. Daarnaast worden de valleigebieden opnieuw met elkaar verbonden in de bescherming tegen droogte. De werken vormen één geheel met de geplande beschermingswerken van de Vlaamse Waterweg om overstromingsschade vanuit de Dender zoveel mogelijk te beperken. 
  • Het Agentschap voor Natuur en Bos (ANB) werkt parallel aan inrichtingsplannen voor De Nuchten en Kwaadbroeken-Pollaremeersen (zie overkoepelende projecten). Deze plannen moeten de versnipperde meersengebieden opnieuw met elkaar verbinden en meer ruimte creëren voor natuurlijke waterprocessen. Daarbij gaat bijzondere aandacht naar het wegwerken van barrières in de vallei, zoals het dwarslint van de Jan de Coomanstraat. 
  • In 2020 stopte derdeprovincialer SK Zandbergen, waardoor het voetbalveld in de Lestpolder sindsdien ongebruikt bleef. Midden 2025 kon het Agentschap Natuur en Bos (ANB) het terrein aankopen. Intussen ligt er een voorontwerp klaar voor de herinrichting. De kantine, bijgebouwen en parking verdwijnen, en het voormalige voetbalveld maakt plaats voor nat grasland met ondiepe sloten. Zo krijgt het ambitieuze natuurherstel in de Dendervallei hier alvast op bescheiden schaal vorm. 
  • Masterplan De Gavers: De Provincie Oost-Vlaanderen werkte een masterplan uit voor het Provinciaal Domein De Gavers. Dit masterplan geeft aan hoe het domein en het recreatief aanbod in de toekomst verder vorm kan krijgen, rekening houdende met de overstromingsgevoeligheid van het domein, recreatieve trends en de ligging van het domein in een natuurlijk meersenlandschap. 
 

Het Strategisch Plan Ruimte voor Water voorziet in Ninove in een mix van maatregelen om het overstromingsrisico te verlagen en de waterveiligheid te verhogen. 

Welke projecten lopen momenteel in Ninove? 
In Ninove zal net als voor de andere stadscentra door de partners een plan worden opgemaakt om het risico op overstromingen te beperken én de omgeving rond de Dender in het centrum van Ninove op te waarderen.  

Parallel zal de voormalige Fabeltasite getransformeerd worden tot waterrobuuste stedelijke wijk, wordt het landschapspark Burchtdam ingericht en zullen de bruggen over de Dender (Begijnebrug en Oude Kaaibrug) worden vernieuwd.  

Momenteel wordt de opstart van deze projecten voorbereid. Opstart en meer info is voorzien in de loop van 2027. 

Het Strategisch Plan Ruimte voor Water voorziet in Denderleeuw, Liedekerke en Affligem in een mix van maatregelen om het overstromingsrisico te verlagen en de waterveiligheid te verhogen. Een aantal kritische locaties, zoals de Zandplaatstraat of Appelboomstraat, worden extra beschermd met dijken of keermuren. Andere locaties zoals de Fabrieksstraat en Begijnemeers worden ook beschermd, maar moeten tegelijk waterrobuust herontwikkeld worden.  

Ter hoogte van de Kasteelstraat moet op termijn meer ruimte voor water gemaakt worden. Sommige gebouwen worden er beschermd, andere niet. De eigenaars worden persoonlijk gecontacteerd. De Vlaamse overheid biedt hen de zekerheid dat hun gebouwen of gronden kunnen aangekocht worden en zal hen hier verder bij begeleiden. 

Welke projecten lopen momenteel in Denderleeuw-Affligem-Liedekerke? 

  • Strategisch project Denderknoop: Via dit project vertaalt de Provincie Oost-Vlaanderen samen met de partners de maatregelen uit het Strategisch Plan door naar een visie en inrichtingsplan op maat. Centraal staan de aanleg van nieuwe kades en dijken langs onder meer de Fabriekstraat, Coucklaan, Teralfene en Begijnenmeers. Ook wordt onderzocht  hoe de Denderoevers en hun omgeving kunnen uitgroeien tot aantrekkelijke plekken voor wonen, recreatie en zachte mobiliteit. Voor de Fabriekstraat en de Begijnenmeers wordt een toekomstgericht masterplan opgemaakt, dat toelaat deze bedrijventerrein stapsgewijs waterrobuust te herontwikkelen. Tot slot wordt ook de samenhang tussen de stationswijken en de bedrijventerreinen versterkt om bijkomende economische ontwikkelingskansen te scheppen. 
  • Gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan (GRUP) voor DAL: Voor de aanleg van de nieuwe kades en dijken, maar ook andere inrichtingsvoorstellen die in 2027 voortkomen uit de visievorming in kader van Denderknoop, zullen bestemmingswijzigingen nodig zijn. Dit plan, opgemaakt door Departement Omgeving, moet deze juridisch mogelijk maken, zodat ze vervolgens door de Vlaamse Waterweg op het terrein kunnen gerealiseerd worden. Momenteel worden nog enkele voorbereidende technische studies uitgevoerd die samen met Denderknoop het GRUP moeten voeden. 
  • Watervriendelijke Alfene: Via dit project werken de partners parallel aan de herinrichting van de Bellebeekvallei om overstromingsrisico’s te beperken, als onderdeel van het Riviercontract Bellebeek. In het mondingsgebied van de Bellebeek komen onder meer nieuwe beschermingsdijken, het herstel van het moerasgebied Pardellemoer en extra ruimte voor waterberging. Ook de Aquafin-vijver wordt omgevormd tot natuurgebied en de brug aan de Driesstraat vervangen door een bredere constructie met faunapassage. 
  • Dijk Appelboomstraat: De Appelboomstraat in Liedekerke dient beschermd te worden voor wateroverlast uit de Dender door een lokale beschermingsdijk. Momenteel loopt een dijkenstudie om te bepalen hoe deze dijk juist vorm dient te krijgen. 
  • Vernieuwing jaagpad: Parallel onderzoekt de Vlaamse Waterweg de vernieuwing en verbreding van de jaagpaden langs de Dender in Denderleeuw, Affligem en Liedekerke als onderdeel van een groter traject langs de Dender tussen Geraardsbergen en Erembodegem. 

Het Strategisch Plan Ruimte voor Water voorziet in Ninove in een mix van maatregelen om het overstromingsrisico te verlagen en de waterveiligheid te verhogen. 

Welke projecten lopen momenteel valleibreed of in verschillende steden & gemeenten? 

  • Het Strategisch Plan zal honderden woningen en bedrijven beschermen via dijken, verhoogde kades en andere maatregelen. Voor 90 gebouwen en diverse bouwgronden waar geen bescherming mogelijk is, loopt sinds mei 2024 een proactief aankoopbeleid: eigenaars kunnen hun woning of perceel op vrijwillige basis verkopen aan de Vlaamse overheid. Een 30-tal woningen en een 10-tal onbebouwde gronden werden inmiddels aangekocht. De verwervingen creëren ruimte voor water en natuurherstel en vermijden nieuwe overstromingsrisico’s.  Vragen over het proactief aankoopbeleid? Contacteer ons via info@ruimtevoorwater.be   
  • Voor de meersengebieden De Nuchten in Geraardsbergen en Kwaadbroeken-Pollaremeersen  in Ninove wordt door het Agentschap Natuur en Bos (ANB) een inrichtingsplan opgesteld. Dit zal bijdragen aan het valleiherstel in de meersen. Het doel is de gefaseerde ontwikkeling van een groot, aaneengesloten meersenlandschap met hoge landschappelijke en ecologische waarden. Op de linkeroever worden De Nuchten en Nonnenborre opnieuw met elkaar verbonden. Op de rechteroever wordt in de Kwaadbroeken en Pollaremeersen meer water vastgehouden in het historische netwerk van rijten en grachten. Zo wordt verdroging tegengegaan en krijgt de natuur meer kansen om zich te ontwikkelen. Waar mogelijk worden ook voormalige Dendermeanders opnieuw geopend. 
  • Masterplan Beneden-Dender: De lokale besturen Aalst, Dendermonde en Lebbeke willen de wateroverlast aanpakken in de Beneden-Dendervallei. Tegelijk willen ze samen met Vlaamse en provinciale partners het openruimtegebied tussen Aalst, Lebbeke en Dendermonde klimaatadaptief ontwikkelen, ter uitvoering van het Strategisch Plan. In samenwerking met het Nationaal Park Scheldevallei zullen ze hiervoor gedurende een periode van twee jaar een masterplan en actieprogramma opmaken. 
  • Quick wins in de Dendervallei: Bijna 1,5 miljoen euro voor projecten die Denderbekken:  

    In het kader van T.OP Dender zetten we in op heel wat lokale hefboomprojecten en quick wins. Dat zijn lokale acties die de gezamenlijk visie en het actieprogramma voor de hele Dendervallei helpen uitvoeren. Deze projecten maken de doelstellingen van het Strategisch Plan zichtbaar op terrein. Tegelijk bouwen de partners nieuwe ervaringen op om met de ruimtelijke ambities of instrumenten aan de slag te gaan. 

    In 2024 trok het Departement Omgeving bijna 1,5 miljoen euro uit voor lokale projecten. Deze moeten het water zo lang mogelijk vasthouden op de Denderflanken en daar de sponswerking van het landschap verbeteren of ruimte creëren voor water in de stadscentra. De realisaties staan gepland in de gemeenten Roosdaal, Opwijk, Buggenhout, Lierde en de steden Geraardsbergen en Ninove. Ze  moeten klaar zijn tegen eind 2029. 

    In 2025 werd er opnieuw 1,2 miljoen euro voorzien voor zes innovatieve projecten in Roosdaal, Lebbeke, Ninove, Dendermonde en Opwijk die het Denderbekken weerbaar maken tegen droogte en overstromingen. De projecten werden geselecteerd na de projectoproep Lokale Hefboomprojecten T.OP Dender en dienen afgerond te zijn in 2030. 

Schrijf je in op de nieuwsbrief en blijf op de hoogte!